Blockchain(Blokzincir) Teknolojisi de Ne oluyor?

Blockchain(Blokzincir) Teknolojisi de Ne oluyor?

27 Nisan 2020 5 Yazar: Mehmet Can KILIÇ

Temel brittanica, Meydan larousse ya da bir sürü Başka ansiklopedi.Hatırlayanlar burada mı belki hala bazılarının evi duruyordur bu koleksiyonlar Bu ne diyen arkadaşlara kısaca anlatayım?
bunlar bizim için bugün wikipedia internet ya da herhangi bir kaynak bilgi kaynağı neyse oydu tek ve en güvenilir bilgi kaynağımız.

Nasıl Başladı?

Okuduğumuz başucu kitaplarımız var ama buradaki sıkıntı şuydu bu kaynakları bir şirket hazırlıyordu ve anlaştığı yazarlarla çok çok önce gerçekleşmiş olaylarla ilgili
Bilgiler bulunuyor sadece, ama en büyük sıkıntı şuydu okuduğumuz bilgilerin doğruluğundan da
Emin değildik.

teyit edebileceğimiz tek yer yine Başka ansiklopedilerdi.Bu kaynakları hazırlayanlara güvenmek zorundaydık zor zamanlardı anlayacağınız.

Sonra doksanların başında bir şey oldu o zamana kadar sadece orduların, büyük şirketlerin, üniversitelerin erişimine açık olan internet halka açıldı. tabi ozaman’lar kimse bunun ne anlama geldiğini bilmiyordu.


Ama biz sadece wikipedia örneği üzerinden gidersek artık tüm okuduğumuz bilgiler dijitale aktarılmaya başlandı ve artık ortada belli bir şirket yoktu.

herkes bilgi paylaşmaya İnternette içerik üretmeye ve henüz birkaç dakika önce olmuş olaylarla ilgili verileri dünya ile paylaşmaya başladı ansiklopedileri yazan ve güvenmek zorunda olduğumuz şirketler artık yoktu.

onun yerine Vikipedi gibi platformlar kurulmaya başlandı ve artık yüzbinlerce kişi veri sağlıyor ve bu bilgileri herkes kontrol edip Doğruluğunu veya yanlışlığını kontrol ediyor ve gerçek zamanlı bir veri akışı gerçekleşiyordu.

işte bu ortamın içine doğanlar için çok sıra dışı görünmese bile Ansiklopedilere mahkum olan bizler için müthiş ötesi Olağanüstü bir şeydi bu her türlü bilgiye tek bir tıkla ulaşabiliyor ve bilginin doğruluğunu saniyeler içinde Yüz binlerce farklı kaynaktan teyit edebiliyorduk.

bu inanılmaz, burada olan şuydu birkaç şirketin veya hükümetin tekelinde olan bilgiler artık birkaç merkezin insiyatifinde değildi. Merkezi olmayan ya da teknik adıyla DECENTRALISED bir sistem kurulmuştu.

fakat burada bahsettiğimiz bizim deneyimlediğimiz haliyle sadece data; Yani videolar, resimler, metinler bunlar için kurulmuş Merkezi olmayan bir sistem.

Bir Teknoloji Doğuyor!

Peki Bunu herşey için yapabildiğinizi düşünürsek yani
Kelimenin tam anlamıyla herşey için dün bilgileri kontrol eden şirketleri aradan çıkardığımız gibi paramızı kontrol eden bankalar ev araba alıp satarken mecbur olduğumuz Emlakçılar Noterler
Vergilerimizi kontrol eden kurumları hatta ve hatta bize hizmet sağlayan internet sağlayıcılarını bile aradan çıkardığınızı düşünün.

çok daha güvenlir, ve çok daha hızlı bir sistem kurduğumuzu düşünün işte şuanda gerçekleşen bir devrim tüm dünyayı belki de maksimum on yıl içinde kökünden değiştirecek bir devrim blockchain Devrimi,


Diğer adıyla blok zinciri teknolojisinden bahsediyorum. önce nereden ve neden ortaya çıktığına bakalım sonra nasıl çalıştığını basitçe anlatmaya çalışayım sonunda
Ne tür bir devrim bizleri bekliyor örneklerle bakalım isterseniz bu teknoloji fikri yine doksanların başına kadar gitse de
Bildiğimiz haliyle 2009 yılında gizemli bir kişi yada kişiler tarafından yayımlanmış bir çalışmayla karşımıza çıktı 2008 ve 2009 yılında
Hatırlarsanız dünyanda ciddi bir kriz baş göstermişti. o olayda da bankalar teker teker iflasın eşiğine gelmiş ve global anlamda dünya müthiş bir çöküşün eşiğinden dönmüştü bu krizin etkilerini hala deneyimliyoruz ancak,

Bir tür felaket bir şekilde engellenmiş ama bu kriz bize çok önemli bir tehdidin sinyalini vermişti dünya çok hızlı büyüyor her gün her an yapılan işlem sayısı ve yoğunluğu inanılmaz bir hızla artıyor
Şirketler ve dünya hükümetleri bu yoğunluğu yönetmek için hala eski tip sistemlere, şirketlere güveniyordu.

alınan yanlış kararlar yapılan yanlış yatırımlar tüm sistemin çökmesine neden olabilecek felaketlere yol açıyordu bir domino etkisi yaratıyordu en basit haliyle,

Bitcoin Başlangıç!

Mevcut bankacılık sistemine artık güvenemiyorduk bu dün gibi açıktı ve işte 2009 yılında adı sanı bilinmeyen bir takma isimle “Satoşi Nakamoto” adında bir kişi yada grup bitcoin “peer-to-peer“, “electronic cash system” yani eşler arası elektronik nakit sistemi adında Bir tanıtım bülteni yayınladı.

bu bültende bu gizemli grup Bitcoin ismini verdikleri yeni bir dijital para biriminden bahsediyor ve tamamen yeni global bir finans sisteminin sinyallerini veriyor du, mevcut düzende güven bu kadar azalmışken insanlar için bir tür Kurtarıcı’dan gelen bir vahiy gibiydi bu.

Söz konusu para birimi için kullanacakları Blokchain adında da
Bir sistemden bahsediliyordu bu teknoloji büyük ihtimalle kendilerinin de farkında olmadığı çok önemli olasılıklar barındırıyordu. Blockchain en basit haliyle kayıt defteri’dir bu da
Bunu bankadaki hesabınız gibi düşünebilirsiniz.

mevcut sistemde bankadaki işlemlerin doğruluğuyla ilgili bankaya güvenmek durumundasınız onlar bu kayıt defterine sahip
Ve tüm girdileri çıktıları onlar ayarlıyor
Ama buradaki sıkıntı şu bir tek onlarda var bu defter.
eğer deftere bir şey olduğunda Hacklendiğinde, kaybolduğunda yani banka iflas ettiğinde mesela ne yapacaksınız? nereden kanıtlayabilirsiniz? bunu, hiçbir yerden işte Blockchain bu sorunu çözüyor. Bu teknoloji de bir tane kayıt defteri yok,
Aynı kayıt defterinden yüzbinlerce var, dünyanın dört bir tarafında.
Siz bir işlem yaptığınızda, birine para gönderdiniz de
Bu işlem bu defterlere aynı anda kaydediliyor ve artık sonsuza kadar O işlemi ve hesabınızdaki parayı güvence altına almış durumundasınız.


İsterseniz örnekle açıklayalım Blockchain’in çalışma sistemini. Mesela internetten bir alışveriş yapıyorsunuz diyelim siz bu işlemi yaparken ödemeyi bir dijital para birimi ile yaptığınızda
Defterde kaydediyorsunuz.

Blok Zincir Mantığı?

bu kayıt da alıcı, satıcı, para miktar gibi bilgiler mevcut bu bilgilerin size ait olduğunu doğrulamak içinse
Bir public key’iniz var (açık anahtarınız), bu bilgileri girmek içinse sadece size ait bir
private key’iniz var (gizli anahtarınız) şifreniz, bu bilgiler sistemde blok adını verdiğimiz yere kaydedilmeden önce bu Merkezi olmayan sistemde,

Sizin işlem yaptığınız doğrulanıyor daha sonra alıcı işlemi onaylıyor hesap bilgileriniz önceki işlemlerinize bakılarak kontrol ediliyor ve son olarak tüm bilgiler Doğru ise de sizinkiyle birlikte birçok bilgi
Bu bloğa kaydediliyor ve bloğun kapasitesi dolduktan sonra bu zincire eklenecek duruma geliyor ve hayırlı olsun.

hiçbir bankaya aracıya banka hesaplarında oluşacak teknik hatalara ya da karşı tarafta
Sizin siparişini onaylayıp işleme koyacak kişilerin hataları na yer verilmeksizin Siparişiniz onaylanıyor.

bunun gibi binlerce milyonlarca işlem her saniye sistemde işleniyor bu işlemleri de işte dünya çapındaki bilgisayarlar “Mining” madencilik dediğimiz bir işlemle doğruluyor.

kripto madenciliği dediğimiz kavram da buradan geliyor sizin işlemimizin doğruluğunu onaylamak için bu bilgisayarlar Çok karmaşık bir matematik problemini çözmek zorundalar bunun içinde çok güçlü bilgisayarlar gereklidir.

çünkü kim daha hızlı çözer Se problemi, yani bir işlemi ne kadar hızlı onaylarsa Bu madencilik işleminden bir miktar pay alıyor tüm bunlar işin teknik kısmı ve burada bahsettiğimiz işin sadece finansal boyutu.

bahsettiğimiz işlem Bitcoin başta olmak üzere Bugün sayısı binleri geçen farklı kripto para birimlerinde Bazı farklılıklarla birlikte aynı şekilde işleniyor ama biz çerçeveyi biraz daha genişletelim isterseniz.

bu bloklardan oluşan ve her blokta önceki işlemlerinde bir kopyası olan Değiştirilmesi hacklenmesi imkansız bu kayıt defterinin Kullanım olasılıkları inanılmaz.

çünkü en önemli işlevlerinden birisi “TRACEABILITY”, yani
Takip edilebilme, izlenebilme özelliğidir.Örneğin tedarik zincirlerini ele alalım tedarik zinciri dediğimiz şey
Bir ürünün hammaddesi dahil olmak üzere son tüketiciye yani size ulaşana kadar geçirdiği tüm aşamaları ilgilendirir ama son tüketici olarak örneğin;

Blockchain Hayatımızda!

Siz marketten peynir aldığınızda sadece bu markete ulaşabiliyorsunuz ama blockchain teknolojisi sözkonusu olduğunda siz aldığınız peynirin barkoduna baktığınızda,

O peynirin üretildiği sütün alındığı hayvana kadar takip edebileceksiniz hangi çiftlikte, hangi tarihte üretildiğini,oradan toptancıya ne zaman gittiğini,toptancının nereden ne zaman marketlere ulaştırıldığını ne zaman rafa konulduğunu her şeyi takip edebileceksiniz.

Bu inanılmaz teknolojinin hayatımızda olduğunu düşünün kulağa nasıl geliyor.Heyecan verici öyle değil mi?
En önemlisi ise ne biliyormusunuz? Bu inanılmaz teknolojinin Yapay zeka yada IOT teknolojisi ile birlikte kullanıldığını ben şahsen inanılmaz olasılıkların ortaya çıkabileceğini ön görüyorum.
Okuduğunuz için Teşekkürler.

Teknolojimizin insanlığımızı aştığı aşikar bir hale geldi.
–Albert Einstein

Tüm bu modern teknoloji, insanları bir anda her şeyi yapmaya yönlendiriyor.
–Bill Watterson

Yeterince ileri teknoloji, sihire eşdeğerdir.
–Sir Arthur C. Clarke